Lịch sử của Radio Taiso

Từ một thử nghiệm phát thanh năm 1928 đến nghi thức hằng ngày của hàng triệu người — và những tấm thẻ dấu mùa hè mà đứa trẻ Nhật nào cũng nhớ.

Radio Taiso bắt đầu từ khi nào?

Radio Taiso lần đầu lên sóng radio Nhật Bản ngày 1 tháng 11 năm 1928, ra mắt để kỷ niệm lễ đăng quang của Thiên hoàng Hirohito, và lấy cảm hứng từ các chương trình thể dục qua radio phát tại Hoa Kỳ trong thập niên 1920.

Ý tưởng đã vượt đại dương: các nhân viên của cục bảo hiểm nhân thọ bưu điện Nhật Bản từng thấy hãng Metropolitan Life Insurance tài trợ các buổi phát sóng thể dục buổi sáng ở các thành phố Mỹ, và đề xuất làm điều tương tự cho Nhật Bản — một thói quen sức khỏe toàn dân được truyền đi qua phương tiện đại chúng mới nhất của thời đại. NHK phát sóng, hệ thống bảo hiểm bưu điện quảng bá, và chỉ trong vài năm, thể dục buổi sáng theo radio đã trở thành nếp sinh hoạt của cả nước.

Vì sao Radio Taiso bị cấm rồi hồi sinh?

Sau Thế chiến thứ hai, chính quyền chiếm đóng đình chỉ buổi phát sóng vào năm 1946, do e ngại việc nó bị dùng cho các buổi đồng diễn quy củ kiểu quân sự. Chương trình trở lại với hình thức hiện đại vào tháng 5 năm 1951, với phần nhạc và động tác mới nhẹ nhàng hơn, được thiết kế thuần túy vì sức khỏe.

Bài Radio Taiso số 1 hồi sinh — với phần nhạc của nhà soạn nhạc Tadashi Hattori — được cố ý thiết kế lại xoay quanh sự khỏe mạnh của mỗi cá nhân: một bản hành khúc chậm rãi hơn, thân thiện hơn, mà cơ thể bình thường ở mọi lứa tuổi đều theo được. Bài tập năm 1951 ấy hầu như không thay đổi sau hơn bảy mươi năm — một trong những chương trình phát sóng hằng ngày lâu đời nhất thế giới. Radio Taiso số 2, phiên bản nhanh hơn dành cho nơi làm việc, ra đời tiếp theo vào năm 1952.

Thẻ dấu điểm danh Radio Taiso là gì?

Mỗi kỳ nghỉ hè, trẻ em Nhật Bản tụ họp ở công viên khu phố lúc 6 giờ 30 sáng, cùng nhau tập bài thể dục, và nhận một con dấu trên thẻ điểm danh (thẻ shusseki) cho mỗi buổi sáng có mặt — một truyền thống kéo dài từ thập niên 1950.

Một tấm thẻ đầy dấu thường đổi được một phần thưởng nhỏ — cây bút chì, quyển vở — nhưng phần thưởng thật sự là thói quen và chính khu phố ấy: lũ trẻ còn ngái ngủ, các ông bà, và một người lớn xách chiếc đài cassette, tất cả cúi chào nhau khi tiếng nhạc kết thúc. Thẻ dấu trên trang này là lời tri ân kỹ thuật số dành cho nghi thức đó. Tập bài thể dục, nhận con dấu trong ngày, giữ vững chuỗi ngày.

Ngày nay Radio Taiso còn được tập không?

Còn — NHK vẫn phát sóng mỗi sáng, ước tính hàng chục triệu người ở Nhật Bản vẫn tập ít nhất là thỉnh thoảng, và các công ty, trường học, chính quyền địa phương vẫn duy trì nó như một nghi thức chung hằng ngày.

Bạn sẽ thấy nó mở đầu ca làm ở nhà máy, điểm xuyết các ngày hội thể thao trường học, và quy tụ người về hưu trong công viên ở mọi tỉnh thành. Nó cũng đã lặng lẽ lan ra thế giới, được mang đi bởi sự tò mò, nỗi hoài niệm, và ngày càng nhiều bằng chứng khoa học về lợi ích của vận động ngắn nhưng đều đặn. Trang này ra đời để trao truyền thống ấy cho những buổi sáng của phần còn lại của thế giới — bằng bất kỳ ngôn ngữ nào, ở bất kỳ múi giờ nào, theo bất kỳ nhịp độ nào.

Nguồn tham khảo

Bắt đầu buổi phát sóng